- Τι είναι η έρευνα PIRLS;
Η διεθνής έρευνα Progress in International Reading Literacy Study (PIRLS) διεξάγεται από τον Διεθνή Οργανισμό για την Αξιολόγηση των Εκπαιδευτικών Επιτευγμάτων (The International Association for the Evaluation of Educational Achievement) (IEA) και αποσκοπεί να αξιολογήσει και να συγκρίνει την επίδοση των μαθητών και μαθητριών Δ΄ τάξης Δημοτικού στην ανάγνωση και στην κατανόηση γραπτού λόγου ανάμεσα στις συμμετέχουσες χώρες. Η Δ΄ τάξη Δημοτικού αποτελεί κομβικό σημείο, καθώς η πλειοψηφία των μαθητών και μαθητριών έχει κατακτήσει τον μηχανισμό ανάγνωσης, και η ανάγνωση αποτελεί πλέον εργαλείο μάθησης. Η έρευνα PIRLS αποσκοπεί, επίσης, να συλλέξει πληροφορίες σε επίπεδο μαθητών/μαθητριών, εκπαιδευτικών και σχολείων που ενδέχεται να συσχετίζονται με τις επιδόσεις των μαθητών/μαθητριών στην ανάγνωση και στην κατανόηση γραπτού λόγου.
- Πόσες χώρες συμμετέχουν στην έρευνα PIRLS;
Στην PIRLS 2026 συμμετέχουν συνολικά 62 χώρες. Η πρώτη συμμετοχή της Κύπρου ήταν το 2001 και η δεύτερη το 2021. Το 2026 η Κύπρος συμμετέχει για τρίτη φορά στην Έρευνα.
- Τι είναι η ePIRLS;
H ePIRLS εφαρμόστηκε για πρώτη φορά το 2016 και αποσκοπεί να αξιολογήσει την ανάγνωση και κατανόηση ηλεκτρονικών/διαδικτυακών μη-γραμμικών κειμένων σε ηλεκτρονικό υπολογιστή με σκοπό την ανάκτηση πληροφοριών. Το 2026 η Κύπρος θα συμμετάσχει για πρώτη φορά στην ePIRLS.
- Ποιοι/Ποιες συμμετέχουν στην έρευνα PIRLS;
Στην έρευνα συμμετέχουν μαθητές και μαθήτριες που έχουν συμπληρώσει τέσσερα χρόνια στο δημοτικό σχολείο δηλαδή, στην περίπτωση της Κύπρου, μαθητές και μαθήτριες Δ΄ τάξης Δημοτικού.
- Πότε θα πραγματοποιηθεί η PIRLS 2026 στην Κύπρο;
Η πιλοτική φάση της έρευνας πραγματοποιήθηκε την άνοιξη του 2025, ενώ η κύρια φάση θα πραγματοποιηθεί την άνοιξη του 2026.
- Τι είδους πληροφορίες μπορεί να δώσει στους/στις εκπαιδευτικούς και στο εκπαιδευτικό μας σύστημα η έρευνα PIRLS;
Η PIRLS δίνει πληροφορίες στους/στις εκπαιδευτικούς και γενικότερα στο εκπαιδευτικό μας σύστημα για τα εξής:
o Πόσο καλά διαβάζουν οι μαθητές και οι μαθήτριες της Δ΄ τάξης Δημοτικού στην Κύπρο;
o Πόσο καλά γνωρίζουν να διαβάζουν οι μαθητές και οι μαθήτριες της Κύπρου συγκριτικά με μαθητές και μαθήτριες από άλλες χώρες;
o Απολαμβάνουν το διάβασμα και το θεωρούν σημαντική ενασχόληση οι μαθητές και οι μαθήτριες της Κύπρου;
o Πώς διαφοροποιούνται οι αναγνωστικές συνήθειες και οι στάσεις των μαθητών και μαθητριών απέναντι στο διάβασμα διεθνώς;
- Τι αξιολογείται στο πλαίσιο της έρευνας PIRLS;
Στο πλαίσιο της εν λόγω έρευνας αξιολογούνται τρεις πτυχές του γραμματισμού στην ανάγνωση και κατανόηση κειμένου:
1) Σκοποί ανάγνωσης κειμένων. Αυτοί αναφέρονται στην ανάγνωση λογοτεχνικών κειμένων και στην ανάγνωση κειμένων με σκοπό την απόκτηση και χρήση νέων πληροφοριών. Η πλειοψηφία των μαθητών και μαθητριών ενασχολούνται με το διάβασμα για τον έναν ή/και τους δύο πιο πάνω σκοπούς. Οι σκοποί ανάγνωσης κειμένου αξιολογούνται με το δοκίμιο ανάγνωσης και κατανόησης κειμένου.
2) Διαδικασίες κατανόησης κειμένου. Αυτές αναφέρονται στους τρόπους με τους οποίους οι αναγνώστες/αναγνώστριες δομούν νοήματα από το κείμενο: (α) εντοπίζοντας πληροφορίες που δίνονται ξεκάθαρα μέσα στο κείμενο, (β) εξάγοντας συμπεράσματα στηριζόμενοι/στηριζόμενες σε πληροφορίες/ιδέες που δίνονται ξεκάθαρα στο κείμενο, (γ) ερμηνεύοντας και συμπληρώνοντας πληροφορίες, ιδέες και στοιχεία περιεχομένου που υπονοούνται και (δ) εξετάζοντας και αξιολογώντας το περιεχόμενο, τη γλώσσα και τα κειμενικά στοιχεία. Οι σκοποί ανάγνωσης κειμένου αξιολογούνται με το δοκίμιο ανάγνωσης και κατανόησης κειμένου.
3) Οι στάσεις και συμπεριφορές απέναντι στην ανάγνωση κειμένων αξιολογούνται με ερωτηματολόγιο.
Περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να βρείτε στο θεωρητικό πλαίσιο της έρευνας PIRLS 2026 Assessment Framework: https://timssandpirls.bc.edu/pirls2026/frameworks/index.html
- Ποια εργαλεία χρησιμοποιούνται για τη συλλογή των δεδομένων της έρευνας PIRLS;
Η συλλογή των δεδομένων στο πλαίσιο της PIRLS γίνεται με δύο τύπους εργαλείων: δοκίμια και ερωτηματολόγια.
Τα δοκίμια περιλαμβάνουν λογοτεχνικά και πληροφοριακά κείμενα τα οποία προέρχονται από διάφορες χώρες. Τα κείμενα μεταφράζονται στην κύρια/κύριες γλώσσα/γλώσσες διδασκαλίας κάθε χώρας. Το κάθε κείμενο συνοδεύεται από ερωτήσεις ανοικτού τύπου και πολλαπλής επιλογής. Ο συνολικός χρόνος που δίνεται στους μαθητές και τις μαθήτριες για τη συμπλήρωση του δοκιμίου είναι 80 λεπτά. Δείγματα κειμένων από προηγούμενους κύκλους της έρευνας είναι διαθέσιμα στην ιστοσελίδα: https://timssandpirls.bc.edu/pirls2011/international-released-items.html
https://timssandpirls.bc.edu/pirls2016/downloads/p16_fw_appendix_b.pdf
https://www.iea.nl/studies/iea/pirls/2021/take-the-epirls-assessment
Στο πλαίσιο της εν λόγω έρευνας χορηγούνται και τέσσερα ερωτηματολόγια:
α) Ερωτηματολόγιο μαθητή/μαθήτριας: διερευνά τις αναγνωστικές συνήθειες και στάσεις των μαθητών και μαθητριών απέναντι στο διάβασμα.
β) Ερωτηματολόγιο εκπαιδευτικού: διερευνά το μορφωτικό επίπεδο, τη διδακτική εμπειρία, τις διδακτικές μεθόδους και τα διδακτικά μέσα που έχουν στη διάθεσή τους οι εκπαιδευτικοί.
γ) Ερωτηματολόγιο σχολείου: διερευνά τη σύνθεση του μαθητικού πληθυσμού, το σχολικό περιβάλλον καθώς και τα μέσα μάθησης και την τεχνολογία.
δ) Ερωτηματολόγιο γονέων και κηδεμόνων: διερευνά πρακτικές προετοιμασίες που έγιναν στο σπίτι για την είσοδο των παιδιών στη σχολική εκπαίδευση, πρακτικές γραμματισμού στο σπίτι (όπως η ανάγνωση βιβλίων, τραγούδια κ.λπ.) και δημογραφικές ερωτήσεις για τους ίδιους τους γονείς και κηδεμόνες (όπως μορφωτικό επίπεδο και επάγγελμα).
- Ποια σχολεία συμμετέχουν στην έρευνα PIRLS;
H επιλογή των σχολείων που θα συμμετάσχουν στην έρευνα PIRLS γίνεται από τον οργανισμό Statistics Canada, o οποίος ανήκει στη Διεθνή Κοινοπραξία της έρευνας PIRLS. Η επιλογή των σχολείων γίνεται με τη χρήση ειδικού λογισμικού, στη βάση αυστηρών κριτηρίων.
- Συμμετέχουν όλοι/όλες οι μαθητές/μαθήτριες από ένα σχολείο στην έρευνα PIRLS;
Σε κάθε σχολείο που θα επιλεγεί δεν συμμετέχουν απαραίτητα όλα τα τμήματα της Δ΄ τάξης. Η επιλογή των τμημάτων γίνεται με τη χρήση ειδικού λογισμικού.
Δίνεται, επίσης, η δυνατότητα εξαίρεσης ενός πολύ μικρού αριθμού μαθητών/μαθητριών από τμήματα που έχουν επιλεγεί, σε περιπτώσεις όπου οι μαθητές και οι μαθήτριες αποδεδειγμένα δεν είναι σε θέση να ανταποκριθούν στην εξέταση (για παράδειγμα, λόγω κάποιας σωματικής ή νοητικής αναπηρίας). Η δυνατότητα εξαίρεσης των περιπτώσεων αυτών θα πρέπει να εξετάζεται σε συνεργασία με το Εθνικό Κέντρο PIRLS 2026.
- Χρειάζεται να προετοιμαστούν οι μαθητές/μαθήτριες για την αξιολόγηση της έρευνας PIRLS;
Δεν απαιτείται προετοιμασία για τη συμπλήρωση του δοκιμίου της PIRLS. Ωστόσο, καλό είναι οι μαθητές και οι μαθήτριες που θα συμμετάσχουν στην έρευνα να εξοικειωθούν με τη μορφή και τον τύπο των ερωτήσεων που θα κληθούν να απαντήσουν μέσω του αποδεσμευμένου υλικού από προηγούμενες κύκλους της έρευνας.
Υλικό για εξάσκηση των μαθητών/μαθητριών μπορείτε να βρείτε στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας: https://dde-erevnes.schools.ac.cy/
- Δημοσιοποιούνται τα αποτελέσματα της έρευνας;
Ναι. Μετά από κάθε πενταετή κύκλο της έρευνας, δημοσιεύονται εκθέσεις που περιλαμβάνουν τα δεδομένα από όλες τις συμμετέχουσες χώρες, νοουμένου ότι ο αριθμός των σχολείων και μαθητών/μαθητριών που συμμετέχουν, από την κάθε χώρα, ανταποκρίνονται στις ελάχιστες προδιαγραφές που θέτει η Διεθνής Κοινοπραξία.
- Κοινοποιούνται τα αποτελέσματα στους μαθητές και τις μαθήτριες και στις σχολικές μονάδες;
Όχι. Τα αποτελέσματα δεν κοινοποιούνται σε επίπεδο μαθητών και μαθητριών ούτε σε επίπεδο σχολικών μονάδων. Τα αποτελέσματα αφορούν στη συνολική επίδοση των μαθητών και μαθητριών κάθε χώρας και στην κατάταξη της κάθε χώρας με βάση τη μέση συνολική επίδοση στο δοκίμιο.